Австралиядағы ұмыт қалған тәжірибе 30 жылдан кейін ғалымдарды таңғалдырды

Сурет: pexels
Австралиялық ғалымдар 30 жыл бұрын орман ресурстарын басқаруға қатысты тәжірибе жүргізілген орман аумағын қайта зерттеуді ұйғарды, деп хабарлайды Zakon.kz.

ScienceDaily басылымының жазуынша, ғалымдар алғашқы нәтижелердің ұзақ мерзімнен кейінгі қорытындылардан өзгеше екенін анықтаған. Австралияда ормандарды басқарудың ең тиімді тәсіліне қатысты пікірталас ондаған жылдан бері жалғасып келеді. Әсіресе, белгілі бір аумақтағы барлық ағашты түгел кесуді көздейтін clearfell әдісі көп дау тудырған.

Экологтар бұл әдісті сирек кездесетін түрлерге зиянды деп есептеген. Ал орман шаруашылығы мамандары тау эвкалипті ормандарының ауқымды өрттерге бейімделгенін, жаппай кесу осындай өрттерден кейінгі жағдайға ұқсас әсер ететінін алға тартқан.

1980-жылдардың ортасында Виктория штатының үкіметі балама тәсілдерді сынап көруді ұйғарған. Осы мақсатта ауқымды жоба қолға алынып, 1987–1989 жылдары екі учаскеде тәжірибе жүргізілген.

Зерттеушілер орман шаруашылығын жүргізудің түрлі тәсілдерін салыстырған: дәстүрлі жаппай кесу, шағын учаскелердегі ағаштарды кесу және ағаштардың 50–70%-ын алып тастау арқылы орманды қарқынды сирету. Салыстыру үшін жақын маңдағы кейбір аумақтарға мүлде тиіспеген.

2000-жылдардың басында алынған нәтижелер тау эвкалиптінің жаппай кесуден кейін жақсырақ қалпына келетінін көрсеткен. Осыдан кейін тәжірибеге қатысты зерттеу іс жүзінде аяқталған.

2014 жылы зерттеушілер Танджил-Бренге қайта келгенде, таңғаларлық нәтижеге тап болған. Әсіресе, ағаштары едәуір сиретілген учаскелердегі өзгерістер ерекше назар аудартқан. Мұнда қалған ағаштардың өсуіне көбірек кеңістік пен ресурс болған. 30 жылдан кейін осы учаскелердегі ең ірі ағаштардың диаметрі орта есеппен бір метрден асқан, ал кейбірінің диаметрі 1,5 метрден де үлкен болған.

"Сиретілген учаскелердегі ең ірі ағаштардың диаметрі адам қолы тимеген бақылау учаскелеріндегі ағаштарға қарағанда 20%-ға үлкен болды", – делінген жарияланымда.

Көміртекке қатысты нәтиже бұдан да күтпеген жаңалық болған. Сиретілген ормандардағы ағаш сүрегінде адам қолы тимеген учаскелердегідей, тіпті одан да көп көміртек жинақталған. Үш онжылдық ішінде олар сирету кезінде кесілген ағаштармен бірге әкетілген көміртектің орнын толықтырып қана қоймай, қосымша көміртек те жинаған.

Зерттеу авторлары ірі ағаштардың өртке төзімдірек екенін атап өткен.

Бұған дейін Антарктидадан бүкіл әлемге қауіп төндіретін "жасырын бомба" табылғаны хабарланған еді.

АҚШ

Оқи отырыңыз

Жаңалықтан zakon.kz сайтында хабардар болыңыз:

Танымал жаңалықтар

"Үсік жүреді". Еліміз бойынша 28 қыркүйекке арналған ауа райы болжамы

Тоқаев шахмат олимпиадасында күміс алған Қазақстан құрамасын құттықтады

Qazaqstan Media Awards аясында "Тұмар" және "Үркер" ұлттық байқауларына өтінім қабылдау басталды

Қазақстанда педагогтерді аттестаттау ережелері жаңартылды

Енді жанармай сапасын бақылау үшін жанармай құю бекеттері күтпеген жерден тексерілуі мүмкін