ҚР АӘК Ұлттық статистика бюросының деректеріне сәйкес, 2025 жылғы ақпанда баға индекс 100,5% болса, наурызда 102,2%-ға көтерілген. Мәселен, салыстырып қарасақ, осы жылдың қаңтар және ақпан айларында өсім айтарлықтай аз болған – 99,9%-дан 100,1%-ға.
Құрылыс жұмыстарының негізгі кезеңдерін жүзеге асыру үшін қажетті құрылыс материалдарының құны күрт өскен. Құрылыс-монтаж жұмыстарының индексі де айтарлықтай жоғарылап, ақпандағы 100,5-тен наурызда 102,2-ге дейін өсті, ал бірінші тоқсан бойынша көрсеткіш 101,6-ға жетті. Құрылыс материалдары, бұйымдары және конструкциялар құнының индексі ақпандағы 100,8-ден наурызда 101,8-ге дейін өсті, бірінші тоқсан бойынша бұл көрсеткіш те 101,6-ны құрады.
Нақты материалдар бойынша әсіресе келесі позициялар бойынша бағалардың өсуі байқалады:
- Тас, әктас, әк, сланец және гипс: наурыз айында индекс 167,0-ге жетіп, ай сайын +13,2%, жыл бойынша +52,5%-ға артты.
- Пластикалық плиталар, құбырлар мен профильдер: наурыз айында индекс 116,7-ге жетіп, ай сайын +11,9%, жыл бойынша +13,1%-ға өсті.
- Тауарлық бетон: наурызда индекс 107,8-ді құрап, ай сайын +4,1%, жыл бойынша +7,5%-ға өсті.
Бұл материалдардың қымбаттауы құрылыс жобаларының жалпы құнына тікелей әсер етеді.
Қазақстан құрылыс нарығының ерекшелігін атап өту маңызды, себебі көптеген материалдар мен шикізат Ресейден импортталады, дейді экономист Руслан Сұлтанов.
"Бұл материалдардың көпшілігін Қазақстан өзі өндіреді. Алайда шикізат пен өнімнің едәуір бөлігі негізінен Ресейден импортталады. Ресейдің құрылыс материалдарын импорттаудағы еліміздегі үлесі шамамен 50%-ды құрайды", – деп атап өтті экономист Руслан Сұлтанов.
Осыған байланысты 2025 жылдың басынан бері теңгенің Ресей рубліне қатысты 20%-дан астам әлсіреуі Қазақстандағы құрылыс құнына әсер етуде.
Егер бұл үрдіс жалғаса берсе, тұрғын үй бағасының өсуі тек уақыт мәселесі болмақ. Құрылысшылар жобаларға кететін шығындардың артуын бағаға қосуға мәжбүр болады, әсіресе көктемде нарық жанданып, сұраныс артатын кезде.
"Бағаның өсуі – бұл жергілікті құрылыс материалдары өндірушілерін қолдауды күшейту, логистиканы дамыту және импортқа тәуелді позицияларды қайта қарастыру қажеттігін білдіреді. Өнеркәсіп импортқа жоғары тәуелділігін сақтап тұрған кезде біз валюталық ауытқулар мен сыртқы әсерлерге осал боламыз", – деп қорытындылады Руслан Сұлтанов.
Бұған дейін LRT ісі бойынша қайтарылған активтердің жалпы құны 920 млн теңгені құрағандығы хабарланған болатын.