2025 жылғы қыркүйекте еліміздегі жылдық инфляция 12,9%-ға жетті. Бұл көрсеткіш тамыз айымен салыстырғанда (12,2%) едәуір жоғары. Сонымен қатар, бұл 2024 жылғы қыркүйекпен (8,3%) және 2023 жылмен (11,8%) салыстырғанда да айтарлықтай өсім бар екенін көрсетеді. Демек, экономикада баға қысымы күшейіп келе жатыр.
Баға өсімі бойынша көшбасшы өңірлер
2025 жылғы қыркүйек айында тұтынушылық бағалардың өсуі бойынша көш бастаған өңір – Қарағанды облысы (14,9%). Бұл өңір 2023 жылғы деңгеймен салыстырғанда (12,3%) инфляцияны ең көп арттырған.
Орташа республикалық деңгейден (12,9%) едәуір жоғары инфляция байқалған басқа өңірлер:
- Ұлытау облысы – 14,4%;
- Солтүстік Қазақстан облысы – 13,6%;
- Ақтөбе және Батыс Қазақстан облыстары – 13,5%;
- Атырау облысы және Астана қаласы – 13,4%.
Сонымен қатар, үш ірі мегаполисте де инфляция республикалық орташа көрсеткіштен жоғары:
- Астана – 13,4%;
- Шымкент – 13,3%;
- Алматы – 13,2%.
Инфляция көшбасшысы жыл сайын өзгеріп тұрады
Жыл сайын инфляция деңгейі бойынша көшбасшы өңір өзгеріп келеді:
- 2025 жылғы қыркүйекте – Қарағанды облысы (14,9%);
- 2024 жылы – Астана қаласы (10,3%);
- 2023 жылы – Ақмола облысы (13,2%).
Баға ең жылдам өскен өңірлер
2025 жылғы қыркүйек пен 2024 жылғы қыркүйек аралығын салыстырғанда, инфляция 7 пайыздық тармақтан астам өскен өңірлер:
Алматы облысы – инфляция 2024 жылы 5,5% болса, 2025 жылы 13,0%-ға жетті. Ұлытау облысында 6,3%-дан 14,4%-ға өсті.
Баға өсу құрылымы: қызметтер мен тауарлар
Қазақстан Республикасы Стратегиялық жоспарлау және реформалар агенттігінің Ұлттық статистика бюросының мәліметінше, 2025 жылғы қыркүйектегі инфляция барлық негізгі категориялар бойынша күшейіп отыр. Бұл – баға дағдарысы кең ауқымды екенін білдіреді:
- Ақылы қызметтер – жылдық өсім 15,3% (инфляцияның негізгі драйвері);
- Азық-түлік тауарлары – баға өсімі 11,7%-дан 12,7%-ға дейін жеделдеді;
- Азық-түлік емес тауарлар – 9,7%-дан 10,8%-ға дейін өсті.
Төмен инфляция байқалған өңірлер
Кейбір өңірлерде инфляция салыстырмалы түрде тұрақты:
- Қызылорда облысы – 10,9%;
- Жамбыл облысы – 11,6%.
Бұл көрсеткіштер 2023 жылғы деңгейден төмен (сол жылы бұл өңірлерде инфляция 12,3% болған).
Бұған дейін экономистердің долларға қатысты жаңа болжамын жазғанбыз.