Қазақстанда мәдени-бұқаралық іс-шараларды өткізуге жаңа талаптар қойылды

Президент 2026 жылғы 18 ақпандағы "Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне креативті индустрияларды қолдау және дамыту мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы" заңға қол қойды, деп хабарлайды Zakon.kz.

Атап айтқанда, өзгерістер мәдени-бұқаралық іс-шараларды ұйымдастыру тәртібіне әсер етті.

Мұндай іс-шараларды ұйымдастырушылар міндетті болып табылады:

• Қазақстан Республикасының конституциялық құрылысын күштеп өзгертуді, тұтастығын бұзуды, мемлекет қауіпсіздігіне нұқсан келтіруді, соғысты, әлеуметтік, нәсілдік, ұлттық, діни, тектік-топтық және рулық басымдықты, қатыгездік пен зорлық-зомбылыққа, суицидке, порнографияға, есірткі құралдарына табынуды насихаттауға немесе үгіттеуге бағытталған, сондай-ақ жалпы қабылданған мораль мен адамгершілік нормаларына қайшы келетін мазмұнды пайдаланбау.

ҚР аумағында шетелдік шығармашылық ұжымдар мен орындаушылардың қатысуымен ойын-сауық мәдени-бұқаралық іс-шараларды өткізуге әндер, пьесалар, әзіл-оспақ монологтар, концерттік бағдарламалар, сондай-ақ жоғарыда көрсетілген белгілер концерттік және театрлық іс-шаралар сценарийлерінің мазмұнында анықталған жағдайда тыйым салынады немесе тоқтатылады.

Сондай-ақ, жаңа норма енгізілуде, оған сәйкес ұйымдастырушылар ҚР аумағында шетелдік шығармашылық ұжымдар мен орындаушылардың қатысуымен ойын-сауық мәдени-бұқаралық іс-шараларды өткізуді іс-шара басталғанға дейін 30 жұмыс күнінен кешіктірмей жергілікті атқарушы органдармен келісуге міндетті.

Сонымен қатар, "мәдениет туралы" заңда жаңа терминдер анықталған:

• креативті индустриялардың қызметкері – кәсіби қызметі креативті қызмет нәтижелерін сақтаумен, дамытумен, таратумен, пайдаланумен байланысты жеке тұлға;
• креативті индустриялар субъектілерінің тізілімі – креативті индустриялар саласында мемлекеттік қолдау шараларын тиімді көрсету мақсатында уәкілетті орган әкімшілендіретін креативті индустриялар субъектілерін тіркеу мен есепке алуға арналған онлайн-платформа;
• креативті индустриялар субъектісі – шығармашылық қызметке қатысатын, шығармашылық қызмет нәтижелерін құруды, өндіруді, молайтуды, жаппай таратуды жүзеге асыратын жеке немесе заңды тұлға;

Сонымен қатар, түзетулермен креативті индустрия қызметкерлерінің құқықтары анықталды.

Атап айтқанда, бұл құқық:

• жария етілуі немесе жоғалуы оның шығармашылық қызметті жүзеге асырумен байланысты мүдделеріне нұқсан келтіретін немесе келтірген ақпаратты қорғау;
• өз қызметіне үшінші тұлғаларды тарту;
• шығармашылық және кәсіби мүдделер бойынша қоғамдық бірлестіктерге, қауымдастықтар мен одақтарға кіру;
• шығармашылық қызметті жүзеге асыру үшін мұрағаттарға, кітапханаларға, мұражайларға және басқа да мәдениет ұйымдарына қол жеткізу.

Заң 2026 жылдың 20 сәуірінен бастап күшіне енеді.