Магниттік дауылдардың Жерге әсері күшейе түсуде - ғалымдар

Атмосфераның жоғарғы қабатындағы көмірқышқыл газының артуы геомагниттік дауылдардың Жерге әсерін өзгертеді. Бұл мыңдаған орбиталардың жұмысына да әсер етуі мүмкін, деп хабарлайды Zakon.kz.

АҚШ-тың Ұлттық атмосфералық зерттеулер орталығының мамандары осындай қорытындыға келді. Ғылыми жұмыс Geophysical Research Letters (GRL) журналында жарияланды.

"Күн бетінен зарядталған бөлшектердің бөлініп шығуынан пайда болатын геомагниттік дауылдар жоғарғы атмосфераның тығыздығын және соның салдарынан спутниктердің қозғалысына төзімділікті уақытша арттырады. Бұл олардың жылдамдығына, орбиталық биіктігіне және қызмет ету мерзіміне әсер етеді", делінген басылымда.

Компьютерлік модельдеу болашақта осыған ұқсас екпінді дауылдарда бастапқы фонның төмендеуіне байланысты дауыл шыңындағы жоғарғы атмосфераның тығыздығы қазіргіден 20-50%-ға төмен болатынын көрсетті. Дегенмен, тығыздықтың салыстырмалы өсімі – "дауыл" мен фондық мәндер арасындағы айырмашылықты арттырады: егер бүгінгі күні үлкен дауыл тығыздықты шамамен екі есе арттырса, ғасырдың аяғында ол үш есе дерлікке өсе алады.

"Себебі, CO₂ концентрациясының көбеюімен жоғарғы атмосфера салқындап, жұқарады: жоғары биіктікте көмірқышқыл газы жылуды қоршаған молекулаларға берудің орнына ғарышқа таратады", – деп түсіндіреді ғалымдар.

Олардың пікірінше, мұндай өзгерістер атмосферадағы болашақ жағдайларды ескере отырып, спутниктерді жобалау тәсілдерін қайта қарауды қажет етеді.

"Ғарыш саласы үшін бұл өте маңызды, өйткені аппараттар қоршаған ортаның нақты параметрлеріне сәйкес жасалады", – деп атап өтті зерттеу жетекшісі Николас Педателла.

Болашақта ғылыми топ орбиталық техниканың қауіптерін дәл болжау үшін 11 жылдық күн циклінің әртүрлі кезеңдерінде геомагниттік дауылдардың әртүрлі түрлері атмосфераға қалай әсер ететінін зерттеуді жоспарлап отыр.

Бұған дейін ресейлік астрономдар алдағы екі жылда магниттік дауылдар санының төмендейтінін болжаған болатын.