Африка құрлығы екіге бөлініп жатыр: Жақында жаңа мұхит пайда болуы мүмкін
Сурет: pexels
HVG басылымының мәліметінше, егер бұл жағдай орын алса, жаңа мұхит пайда болады.
Мақалада Африканың екі бөлікке бөлінуі аса таңғаларлық құбылыс емес екені атап өтіледі. Себебі құрлықтар үнемі қозғалыста болады, алайда бұл қозғалыс адам өлшемімен байқалмайтындай өте баяу жүреді.
Осыдан 200 миллион жылдан астам уақыт бұрын қазіргі құрлықтардың барлығы біртұтас суперконтинентке біріктірілген. Ғалымдар алыс болашақта Жерде осындай тағы бір суперконтинент қалыптасуы мүмкін деп болжайды.
Екі тектоникалық плита түйіскен жерде тау жоталары, ал бір-бірінен алыстаған жерде мұхиттар пайда болады. Мұның айқын мысалы — Шығыс Африка ойысы. Қазіргі уақытта Африка плитасы екі бөлікке бөлініп жатыр: батыста орналасқан, құрлықтың басым бөлігін алып жатқан ірі Нубия плитасы және шығыс жағалаудың көп бөлігін, сондай-ақ Мадагаскар аралын қамтитын көлемі кіші Сомали плитасы.
Бұл зерттеуде ғалымдар аталған аймақтағы негізгі учаскелердің бірі — Кения мен Эфиопия аумағы арқылы жүздеген шақырымға созылып жатқан Туркана рифттік аймағына назар аударған. Зерттеу тобы осы өңірде бұрын жүргізілген сейсмикалық өлшеулерді талдап, жер қыртысының қалыңдығын есептеген.
Рифт аңғарындағы жер қыртысының қалыңдығы небәрі 13 шақырымды құрайды. Ал оның шеткі бөліктерінде бұл көрсеткіш 35 шақырымға жетеді. Жер қыртысының қалыңдығы 15 шақырымға дейін жұқарғанда, бұл үдерістің қайтымсыз кезеңі басталып, құрлықтың бөлінуі іс жүзінде сөзсіз болады деген болжам бар. Жер қыртысының жұқару процесі бірнеше миллион жылға созылуы мүмкін. Осыдан кейін жаңа мұхит пайда болуы ықтимал.
Жер қыртысы соншалықты жұқарады, нәтижесінде терең қабаттардан магма жер бетіне көтеріледі. Ол жиналып, суып, жаңа ойыстың түбін қалыптастырады. Бұл жаңа мұхит түбі болады, өйткені кейін Үнді мұхитының суы осы аймаққа қарай жайылады.
Бұған дейін планетаның бір бөлігінің түсі күтпеген жерден өзгергені белгілі болған еді. Ғалымдар оның себебін атаған.
