Парламент Алатау қаласы туралы жаңа Конституциялық заң қабылдады

Фото: wikimedia/Nikolai Bulykin
2026 жылғы 27 наурызда Сенат пен Мәжіліс депутаттары палаталардың бірлескен отырысында Алатау қаласының ерекше мәртебесі туралы Конституциялық заңды екінші оқылымда қабылдады, деп хабарлайды Zakon.kz тілшісі.

Депутат Нұртай Сабильянов атап өткендей, заң жобасының нормалары жаңа Конституцияның талаптарына сәйкестендірілген.

"Заңда Алатау қаласында және қала маңындағы аймақта арнайы құқықтық режимді қолдану мүмкіндігі нақтыланды. Бұл арнайы құқықтық режимге қатысты кейбір жеке нормалар да қарастырылған, әрі даму перспективалары ескерілген. Сонымен қатар кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыру және инвестициялық ынталандыру шараларын анықтайтын жаңа ұғымдар енгізілді, мысалы: "Алатау қаласының басым салалары", "бизнес-лицензия", "реттеуші рұқсат", "салықтық преференция". Бизнес-лицензия қала аумағында қызмет көрсетуге құқық беріп, кәсіпкерлік қызметтің түрлері мен шарттарын айқындайды", – деді Мәжіліс депутаты.

Инвестициялық жобалар бойынша салық режимінің тұрақтылығын қамтамасыз ету үшін "қаржылық тұрақтылық" және "ашықтық" принциптері күшейтілді. Инвестициялық жобаны іске асыру аясында берілген инвестициялық міндеттемелердің сомалары, алынған жеңілдіктер мен преференциялар туралы ақпарат ашық қолжетімді болуға тиіс.

Сонымен қатар, депутаттардың түзетулері цифрлық деректің басымдылық принципін жетілдіру мақсатында барлық деректер қалалық шаруашылық саласында, соның ішінде абаттандыру, инженерлік, көлік және тұрғын үй-коммуналдық инфрақұрылым, сондай-ақ қоғамдық қауіпсіздік жүйелері бойынша біртұтас цифрлық платформада жинақталатынын бекітеді.

"Кәсіпкерлер мен инвесторлардың құқықтарын қорғауды күшейтуге ерекше мән берілді. Жаңа нормаға сәйкес, бизнес субъектілерін тек Бас прокуратура органдары ғана тексере алады. Бұл іскерлік ортада тұрақтылық пен болжамдылықты қосымша қамтамасыз етеді. Сондай-ақ түзетулерде салықтық преференцияларды Қазақстан Республикасының негізгі аумағында бизнесті қолдау мақсатында пайдалану мүмкіндігі алынып тасталды, соның ішінде өндірістік-тауарлық тізбектердің кейбір элементтерін қалаға ауыстыру арқылы. Бұл ретте біз экономикалық аймақтардың, соның ішінде Қытайдың Шэньчжэнь сияқты арнайы экономикалық зоналардың үздік халықаралық тәжірибесіне сүйендік", – деді Нұртай Сабильянов.

Депутаттардың ұсынысымен бюджет қаражаттарының қолданылуына бақылауды күшейту бойынша түзетулер енгізілді. Енді республикалық бюджет қаражаты бойынша Алатау қаласы әкімдігінің бюджетті орындау туралы есебі үкіметтің және Жоғары аудиторлық палата жылдық есептерінің құрамына кіріп, Қазақстан Республикасының Құрылтайына ұсынылады.

Бұдан бөлек, әкімдіктің бюджетті орындау есебі мен Алатау қаласын дамыту жөніндегі жылдық есепті интернет-ресурстарда жариялау міндеттеледі.

Сонымен қатар, әкімдік пен әкімдіктің жоғарғы коллегиялық басқару органы – Кеңестің құқықтық мәртебесі нақтыланды. Енді Алатаудың арнайы құқықтық режиміне қатысты негізгі мәселелер бойынша шешімдер Кеңес арқылы қабылданады.

"Депутаттардың түзетулері әкімдік лауазымды тұлғаларының (бас атқарушы директор және әкімдік қызметкерлері), сондай-ақ Алатау қаласының әкімі мен оның орынбасарларының жауапкершілігін бекітеді. Сонымен қатар әкімдік әкімшілік актілерін сот тәртібімен шағымдану және жою мүмкіндігі нақтыланды, егер олар Конституциялық заң нормаларына сәйкес келмесе. Қала ортасын аз қозғалатын топтар үшін қолжетімді ету шаралары енгізілді. Архитектуралық және қалалық жоспарлау қызметін реттеу кезінде инклюзивті және ыңғайлы орта жасау мақсатында универсалды дизайн қолдану ұсынылады. Түзетулер бойынша әкімдік актілері Экологиялық кодекстің талаптарынан жоғары деңгейде қоршаған ортаны қорғауды қамтамасыз етуі тиіс", – деп қорытындылады Нұртай Сабильянов.

Естеріңізге сала кетейік, 2026 жылғы 20 наурызда Мәжіліс пен Сенат депутаттары Алатау қаласының арнайы мәртебесі туралы Конституциялық заң жобасын бірінші оқылымда қолдаған болатын.

Алматы
Шымкент
Қазақстан
Астана

Оқи отырыңыз

Жаңалықтан zakon.kz сайтында хабардар болыңыз:

Танымал жаңалықтар

Мемлекет басшысы Ербол Хамитовты III дәрежелі "Барыс" орденімен марапаттады

Мемлекет басшысы Ресей Премьер-министрі Михаил Мишустинді қабылдады

Димаш Құдайберген маңызды үндеу жасады

Дабылды ескерту: Қазақстанда найзағай мен дауыл күтілуде

Қасым-Жомарт Тоқаев: Жаңа Конституция – әр азаматқа тең мүмкіндік пен стратегиялық даму кепілі