Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің (ЕХӘҚМ) дерегінше, республикалық бюджеттен мүгедектік пен асыраушысынан айырылу жағдайы бойынша мемлекеттік әлеуметтік жәрдемақыларды төлеуге 488,5 млрд теңге бөлінген.
Бұдан бөлек, Міндетті әлеуметтік сақтандыру қоры (МӘСҚ) есебінен еңбекке қабілеттілігінен айырылған және асыраушысынан айырылған азаматтарға 66,8 млрд теңге әлеуметтік төлем жасалған.
Министрліктің мәліметінше, 1 қазан 2025 жылдағы жағдай бойынша:
- мүгедектік бойынша мемлекеттік әлеуметтік жәрдемақы алушылар саны – 544 мың адам,
- асыраушысынан айырылғандар – шамамен 155,9 мың адам.
ЕХӘҚМ түсіндіргендей, жәрдемақы мөлшері мүгедектік тобы мен себебіне, сондай-ақ заңмен бекітілген айлық күнкөріс деңгейіне байланысты есептеледі. Ал асыраушысынан айырылғандарға төленетін жәрдемақы иждивендердің санына, өлім себебіне және күнкөріс минимумына қарай анықталады.
Сонымен қатар, міндетті әлеуметтік сақтандыру жүйесіне қатысушыларға әлеуметтік тәуекел туындаған жағдайда МӘСҚ тарапынан қосымша төлемдер жүргізіледі.
1 қазан 2025 жылдағы жағдай бойынша:
- еңбекке қабілеттілігінен айырылғандарға – 72 087 теңге,
- асыраушысынан айырылғандарға – 75 064 теңге орташа әлеуметтік төлем тағайындалған.
Ал мемлекеттік әлеуметтік жәрдемақылардың нақты мөлшері:
- І топ мүгедектігі бойынша – 101 702 теңге,
- ІІ топ бойынша – 81 362 теңге,
- ІІІ топ бойынша – 55 474 теңге.
Министрлік атап өткендей, төлем мөлшері әр адамға жеке есептеледі және ол соңғы екі жылдағы орташа табысқа, МӘСҚ-қа жасалған әлеуметтік аударымдарға, еңбек өтіліне және иждивендер санына байланысты өзгереді.
Бұған дейін ЕХӘҚМ хабарлағандай, 2025 жылы Қазақстанда көпбалалы отбасыларға арналған жәрдемақыларға 450 млрд теңге бөлінген. Сондай-ақ ведомство биыл бала тууға байланысты берілетін төлемдердің мөлшерін де еске салған болатын.