Ұлдана Мырзуанның өліміне қатысты іс: адвокат судьяны ауыстыруды сұрады
Сурет: Zakon.kz/Екатерина Елисеева
Сот отырысының басында сотталушының адвокаты Асхат Алимов процесті кейінге қалдыруды сұрады. Оның айтуынша, іске жақында ғана кіріскендіктен, ол қылмыстық іс материалдарымен толық танысып, қорғау ұстанымын анықтап үлгермеген. Алайда сот бұл өтінішті қанағаттандырмады. Судья адвокаттың іс материалдарымен сот отырыстарының арасында таныса алатынын айтты.
Осыдан кейін Алимов судьяның әрекетіне қарсылық білдіріп, оны сот отырысының хаттамасына енгізуді сұрады.
"Мен келіспеймін. Бүгінгі таңда менің қорғауымдағы адамның құқықтары шектеліп отыр. Егер ол оқиға болған сәттен, яғни қараша-желтоқсан айларынан бастап қылмыстық қудалау шеңберіне тартылса, түсінер едім. Күдіктіге қатысты құқықтық саралау тек 20 шілдеде ұсынылды. Бүгінде бұл - оның құқығы: екі адвокат болсын, он адвокат болсын. Құрметті сот, заңда бұған ешқандай тыйым жоқ. Мен соттан қандай да бір ерекше артықшылық беруді сұрап отырған жоқпын. Мен Қылмыстық-процестік кодекстің 336-бабы 3-бөлігінің тікелей талабын орындауды сұрап отырмын", - деді адвокат.
Адвокат екінші қорғаушының да құқықтары шектеліп отырғанын айтып, ҚПК-нің 87-89-баптарына сәйкес төрағалық етуші судья Меруерт Абаеваға қарсылық білдіретінін (судьядан бас тартуды) мәлімдеді. Оның айтуынша, тиісті өтініш белгіленген тәртіппен "Сот кабинеті" арқылы жіберіледі.
Судья өз кезегінде адвокаттың қарсылығы сот отырысының хаттамасына тиісті түрде енгізілгенін айтты. Сонымен қатар сотталушының құқығы бұзылмағанын түсіндірді.
"2026 жылғы 14 тамызда сотталушының қорғауын оның адвокаты жүзеге асыратыны белгілі болды. Оған қылмыстық іс материалдарымен танысу үшін уақыт берілді. Сонымен қатар сотталушыға да, оның қорғаушысына да қылмыстық іс материалдарының толық көшірмелері қағаз түрінде де, электронды тасымалдағышта да берілді", – деді судья.
Судья сотталушының қорғауға деген құқығы бұзылмағанын атап өтті. Қорғау тарапының қарсылығына байланысты сот отырысында үзіліс жарияланды.
Судьяға қарсылық білдіру туралы өтінішті Астананың қылмыстық істер жөніндегі ауданаралық сотының судьясы, сот төрағасының міндетін атқарушы Самат Сембаев қарады.
Үзілістен кейін адвокат Асхат Алимов өзінің бұған дейін айтқан өтінішін қайталап, қылмыстық іс материалдарының 12 томнан тұратынын айтты. Оның сөзінше, бұл материалдармен тоғыз ай бойы тергеуге қадағалау жүргізген прокуратура мен жәбірленушілер тарапы танысып үлгерген.
Қорғаушы мәселе сотталушының тағдырына қатысты екенін айтып, іс материалдарымен толыққанды танысу үшін жеткілікті уақыт берілуі қажет екенін атап өтті.
Адвокаттың айтуынша, Жұбаниязова тек 2026 жылғы 20 шілдеде күдікті ретінде танылған, содан кейін оның әрекеті Қылмыстық кодекстің 254-бабы бойынша сараланған. Бұған дейін ол ҚПК-нің 78-бабы бойынша куәгер мәртебесінде болған.
"Осыған байланысты ол қылмыстық қудалау шеңберіне тартылған жоқ. Оның небәрі бір ай уақыты болды, оның үстіне өзі де қылмыстық істің 12 томымен толық танысып үлгерген жоқ. Білікті қорғаушының өзі екі-үш күнде емес, бір-екі күн ішінде 12 томдық қылмыстық іс материалдарымен толық танысып шығуы мүмкін емес деп есептеймін", – деді адвокат.
Ол осыған байланысты сотталушының Қазақстан Республикасының Конституциясы мен қылмыстық-процестік заңнамамен кепілдік берілген қорғану құқығы бұзылып отыр деп санайтынын айтты.
Прокурорлар адвокаттың өтінішін негізсіз деп тауып, оны қанағаттандырудан бас тартуды сұрады.
Тағы бір жәбірленушінің адвокаты да өтінішті қанағаттандырмауды сұрады. Оның айтуынша, денсаулығына байланысты жақын арада жолға шығатындықтан, оның қорғауындағы жәбірленушіден бірінші кезекте жауап алу қажет.
Осыдан кейін сот шешім қабылдау үшін кеңесу бөлмесіне кетті.
Кеңесу бөлмесінен оралған судья Самат Сембаев қорғау тарапының төрағалық етуші судьяның іске мүдделі екендігі туралы уәждері адвокаттың субъективті пікіріне ғана негізделгенін айтты. Судьяны істен шеттетуге басқа негіздер ұсынылмаған.
"Мұндай жағдайда қорғаушы судья Абаеваны қылмыстық іске қатысудан шеттету керек деп көрсеткен негіздер дәлелсіз болады. Судьяның істің нәтижесіне жеке мүдделі екенін көрсететін жеткілікті дәлелдер ұсынылмаған. Сот талқылауы барысында қабылданған судья шешімімен келіспеу қылмыстық-процестік заңда белгіленген басқа тәртіппен қаралады", – деді ол.
Оның айтуынша, судьяға білдірілген қарсылық негізсіз деп танылып, қанағаттандырудан бас тартылды.
Бұл қаулыға шағым жасауға болмайды. Алайда оған қатысты қарсылықтар апелляциялық шағымда немесе прокурордың өтінішінде көрсетілуі мүмкін.
Қысқа үзілістен кейін сот отырысы жәбірленушілерден жауап алумен жалғасты.
Еске салайық, 2026 жылғы 18 тамызда Астананың қылмыстық істер жөніндегі ауданаралық сотында жедел жәрдем қызметінің фельдшері Улдана Мырзуанның қаза болуына қатысты істі қарау басталған.
Оқиға 2025 жылғы 8 қарашада Астанадағы Тәуелсіздік даңғылында болған. Сол күні тұрғын үй кешенінің қасбетіндегі сыртқы кірпіш қаптаманың бір бөлігі мен кондиционер құрылғысы құлап, салдарынан бес адам зардап шеккен.